«Κρυφό» ποσό που μπορεί να φτάσει ακόμη και τα 20.000 ευρώ περιμένει χιλιάδες συνταξιούχους, καθώς ο ΕΦΚΑ ανοίγει τον φάκελο των εκκρεμών επανυπολογισμών. Λάθη σε παλιές αποφάσεις σύνταξης, παραλείψεις στα χρόνια ασφάλισης και διορθώσεις στα ποσά φέρνουν νέες πληρωμές αναδρομικών, όπως τονίζεται σε ρεπορτάζ του «Ελεύθερου Τύπου».
Στη λίστα πληρωμών περιλαμβάνονται 37.003 κύριες συντάξεις από όλα σχεδόν τα Ταμεία του ΕΦΚΑ, όπως ΙΚΑ, Δημόσιο, ΟΑΕΕ, ΕΤΑΑ, ΕΤΑΠ – ΜΜΕ, Ταμεία ΔΕΚΟ, ΝΑΤ και άλλους μικρότερους φορείς.
Από τις 37.003 εκκρεμείς συντάξεις που αναμένουν επανυπολογισμό, οι περισσότερες προέρχονται από πέντε μεγάλα ασφαλιστικά Ταμεία. Στην πρώτη θέση βρίσκεται ο ΟΑΕΕ – ΤΕΒΕ με 12.092 εκκρεμείς υποθέσεις, ενώ, ακολουθεί το ΙΚΑ με 11.256 συντάξεις.
Τρίτη μεγαλύτερη κατηγορία είναι το Δημόσιο, όπου εκκρεμεί ο επανυπολογισμός 8.723 συντάξεων. Σημαντικός αριθμός υποθέσεων καταγράφεται και στο ΕΤΑΑ – ΤΣΑΥ, με 1.420 εκκρεμότητες, ενώ την πρώτη πεντάδα συμπληρώνει το ΤΑΠΟΤΕ με 693 συντάξεις προς επανυπολογισμό. Οι πέντε αυτές κατηγορίες συγκεντρώνουν σχεδόν το 92% του συνόλου των εκκρεμών επανυπολογισμών.
Για το Δημόσιο, από τις 8.723 μη επανυπολογισμένες συντάξεις οι 8.171 αφορούν συντάξεις λόγω θανάτου σε τέκνα, στις οποίες έχει εφαρμοστεί η ειδική διάταξη χορήγησης σύνταξης σε άγαμη θυγατέρα. Οι περιπτώσεις αυτές εξαιρούνται εκ της φύσεώς τους και βάσει νομοθεσίας από τη διαδικασία επανυπολογισμού και, ως εκ τούτου, η εκκαθάρισή τους πραγματοποιείται χωρίς να απαιτείται προηγούμενος επανυπολογισμός.
Όμως, η εκκαθάριση των εκκρεμών επανυπολογισμών δεν προχωρά με γρήγορους ρυθμούς· απεναντίας, παρατηρούνται μεγάλες καθυστερήσεις που οφείλονται στο γεγονός ότι οι συντάξεις που έχουν μείνει στο ράφι του επανυπολογισμού διορθώνονται διαρκώς, καθώς εντοπίζονται ελλείψεις και λάθη στις αρχικές αποφάσεις συνταξιοδότησης. Για αυτούς τους λόγους, οι επανυπολογισμοί «τρέχουν» σχεδόν σε μηνιαία βάση από το πληροφοριακό σύστημα του ΕΦΚΑ, ώστε οι διορθώσεις να γίνονται άμεσα και να μη δημιουργούν νέες εκκρεμότητες.
Τα λάθη που έχουν εντοπιστεί στα αρχικά ποσά, μεταβάλλουν συνήθως προς τα πάνω (αλλά και προς τα κάτω σε πολλές περιπτώσεις) τα ποσά των συντάξεων. Προτεραιότητα έχουν οι διορθώσεις που φέρνουν αυξήσεις, ενώ, στις περιπτώσεις που τα λάθη στις αρχικές αποφάσεις οδηγούν σε μειώσεις, οι επανυπολογισμοί παγώνουν και επανελέγχονται.
Οι καθυστερήσεις που διαπιστώνονται στους «θετικούς» επανυπολογισμούς, έχουν ως αποτέλεσμα να πηγαίνουν πίσω και οι αυξήσεις που δικαιούνται οι συνταξιούχοι, αλλά και τα αναδρομικά των αυξήσεων που ξεκινούν από τον Οκτώβριο του 2019. Ήδη, μέχρι τώρα (Οκτώβριος 2019 – Αύγουστος 2026), τα αναδρομικά αυξήσεων για τους εκκρεμείς επανυπολογισμούς συντάξεων έχουν φτάσει τους 82 μήνες.
Οι επανυπολογισμοί που γίνονται από τον ΕΦΚΑ, αφορούν την εφαρμογή των αυξημένων ποσοστών αναπλήρωσης στις συντάξεις με 30 έτη ασφάλισης και άνω που ισχύουν από 1/10/2019 και μετά με τον νόμο 4670/2020 (νόμος Βρούτση). Οι επανυπολογισμοί αφορούν τόσο παλιούς, όσο και νέους συνταξιούχους, όπως επισημαίνεται στο ρεπορτάζ του «Ελεύθερου Τύπου».
Στους νέους, ο επανυπολογισμός σταματά σε όσους συνταξιοδοτήθηκαν από 13/5/2016 ως 30/9/2019, γιατί από 1/10/2019 και μετά εφαρμόστηκαν στις νέες συνταξιοδοτικές αποφάσεις απευθείας οι αυξημένοι συντελεστές.
Σε κάθε σύνταξη που έχει εκδοθεί πριν ή μετά τον Μάιο του 2016 και μέχρι 30/9/2019, γίνεται επανυπολογισμός με βάση τα ποσοστά αναπλήρωσης για τα 30 έτη ασφάλισης και άνω. Τα ποσοστά αναπλήρωσης που ισχύουν από τα 30 έτη ασφάλισης και άνω έχουν αυξηθεί με τον νόμο 4670/2020, ενώ τα αρχικά ποσά υπολογίστηκαν με τα ποσοστά αναπλήρωσης του νόμου 4387/2016 που ήταν χαμηλότερα. Για τον λόγο αυτόν, ο επανυπολογισμός οδηγεί σε αυξήσεις συντάξεων.
Μέχρι να επανυπολογιστούν, οι συντάξεις πληρώνονται με τα παλιά ποσά, στα οποία έχουν υπολογιστεί μόνον οι ετήσιες αυξήσεις που καταβάλλονται από το 2023 και μετά.
Μετά τον επανυπολογισμό των συντάξεων με τα βελτιωμένα ποσοστά αναπλήρωσης επανυπολογίζονται και οι αυξήσεις από το 2023 επάνω στις νέες συντάξεις, με επιπλέον όφελος για τους συνταξιούχους.
Στους συνταξιούχους που δεν έγινε ακόμη επανυπολογισμός, οι αυξήσεις συντάξεων δίδονται κανονικά. Από τη στιγμή όμως που η σύνταξη θα επανυπολογιστεί, αναγκαστικά θα επανυπολογιστούν και οι αυξήσεις και θα βγουν μεγαλύτερες από τις αρχικές.
Παραδείγματα
Για παράδειγμα, συνταξιούχος με αρχική σύνταξη 850 ευρώ και χωρίς επανυπολογισμό λαμβάνει σήμερα 989 ευρώ μαζί με τις αυξήσεις των ετών 2023 – 2026. Με τον επανυπολογισμό θα υπολογιστούν εκ νέου οι αυξήσεις στη νέα του σύνταξη.
Αν κερδίσει, για παράδειγμα, 50 ευρώ στη σύνταξη, τότε τα 850 ευρώ θα γίνουν 900 ευρώ και επάνω στα 900 ευρώ θα υπολογιστούν οι αυξήσεις που ήταν 7,75% για το 2023, 3% για το 2024, 2,4% για το 2025 και 2,4% για το 2026.
Με τις αυξήσεις, η νέα επανυπολογισμένη σύνταξη που θα παίρνει θα είναι 1.047 ευρώ. Το συνολικό κέρδος από τον επανυπολογισμό και τις αυξήσεις θα είναι 58 ευρώ τον μήνα. Τα δε αναδρομικά για 82 μήνες, από τον Οκτώβριο του 2019 μέχρι τον Αύγουστο του 2026, είναι 4.756 ευρώ.
Οι αυξήσεις και τα αναδρομικά από τους εκκρεμείς επανυπολογισμούς συντάξεων με 31, 33 και 35 έτη ασφάλισης έχουν ως εξής:
– Συνταξιούχος με 31 έτη ασφάλισης και συντάξιμο μισθό 1.950 ευρώ, παίρνει σύνταξη 1.078 ευρώ μικτά με τις ετήσιες αυξήσεις 2023-2026, αλλά χωρίς επανυπολογισμό. Με τον επανυπολογισμό η νέα σύνταξη μαζί με τις αυξήσεις θα είναι 1.090 ευρώ μικτά και θα έχει κέρδος κατά 13 ευρώ τον μήνα, με αναδρομικά 1.042 ευρώ.
– Συνταξιούχος με 33 έτη ασφάλισης και συντάξιμο μισθό 2.000 ευρώ, παίρνει σύνταξη 1.160 ευρώ μικτά με τις ετήσιες αυξήσεις 2023-2026, αλλά χωρίς επανυπολογισμό. Με τον επανυπολογισμό η νέα σύνταξη μαζί με τις αυξήσεις θα είναι 1.199 ευρώ μικτά και θα έχει κέρδος κατά 39 ευρώ τον μήνα, με αναδρομικά 3.198 ευρώ.
– Συνταξιούχος με 35 έτη ασφάλισης και συντάξιμο μισθό 1.650 ευρώ, παίρνει σύνταξη 1.096 ευρώ μικτά με τις ετήσιες αυξήσεις 2023-2026, αλλά χωρίς επανυπολογισμό. Με τον επανυπολογισμό η νέα σύνταξη μαζί με τις αυξήσεις θα ανέλθει στα 1.163 ευρώ μικτά, με κέρδος κατά 67 ευρώ τον μήνα και αναδρομικά 5.494 ευρώ.
– Συνταξιούχος με 35 έτη ασφάλισης και συντάξιμο μισθό 2.115 ευρώ, παίρνει σύνταξη 1.279 ευρώ μικτά με τις ετήσιες αυξήσεις 2023-2026, αλλά χωρίς επανυπολογισμό. Με τον επανυπολογισμό η νέα σύνταξη μαζί με τις αυξήσεις θα διαμορφωθεί στα 1.365 ευρώ μικτά, με κέρδος κατά 86 ευρώ τον μήνα και αναδρομικά 7.052 ευρώ.
Ποια είναι τα συχνότερα λάθη στην έκδοση των συντάξεων
Συνήθως τα συχνότερα λάθη στην έκδοση των συντάξεων αφορούν τους χρόνους ασφάλισης, που σε πολλές αποφάσεις υπολείπονται των πραγματικών ημερών ασφάλισης που πραγματοποίησαν οι συνταξιούχοι.
Τα λάθη αυτά οφείλονται σε μεγάλο βαθμό στην ψηφιοποίηση των χρόνων ασφάλισης που έχουν περαστεί στο σύστημα «ΑΤΛΑΣ» και χωρίς να έχουν οριστικοποιηθεί, λαμβάνονται υπόψη για την έκδοση των συντάξεων, ενώ οι συνταξιούχοι έχουν και άλλους χρόνους που δεν εμφανίζονται στο σύστημα. Αυτά διορθώνονται με την έκδοση νέας απόφασης και νέου ποσού σύνταξης.
Σε ποια Ταμεία είναι οι 37.003 εκκρεμείς επανυπολογισμοί συντάξεων
Περιγραφή Πλήθος συντάξεων
ΟΑΕΕ – ΤΕΒΕ 12.092
ΙΚΑ 11.256
Δημόσιο 8.723
ΕΤΑΑ – ΤΣΑΥ 1.420
ΤΑΠΟΤΕ 693
ΤΣΠΕΤΕ 447
ΕΤΑΑ – ΤΣΜΕΔΕ 482
ΟΓΑ ΥΠΑΛΛΗΛΩΝ 471
ΕΤΑΑ – ΤΑΝ 386
ΟΑΕΕ – ΤΣΑ 315
ΤΣΠΠΑΤΕ 161
ΤΑΠ – ΔΕΗ 146
ΕΤΑΠ ΜΜΕ 136
ΝΑΤ 98
Υπόλοιπα Ταμεία (*) 177
Σύνολο 37.003
(*)ΤΣΕΑΠΓΣΟ, ΤΣΠΗΣΑΠ, ΤΑΠΑΕ, ΤΑΠΙΛΤ, ΤΑΠΕΤΒΑ,ΤΑΝΤΠ, ΤΑΔΚΥ, ΤΑΙΗΕΑΘ, ΟΠΑΔ.
Αναδρομικά για συνταξιούχους από τους εκκρεμείς επανυπολογισμούς
Με 31 έτη ασφάλισης
Συντάξιμος μισθός Σύνταξη
(ν. 4387/2016) Επανυπολογισμός που εκκρεμεί
(ν. 4670/2020) Αύξηση Αναδρομικά από 1/10/2019
1.100€ 803€ 810€ 7€ 588€
1.230€ 845€ 853€ 8€ 657€
1.330€ 877€ 886€ 9€ 711€
1.560€ 951€ 962€ 10€ 834€
1.780€ 1.023€ 1.034€ 12€ 951€
1.950€ 1.078€ 1.090€ 13€ 1.042€
* Ποσά συντάξεων, μεικτά προ κρατήσεων και προ φόρου.
Με 33 έτη ασφάλισης
Συντάξιμος μισθός Σύνταξη
(ν. 4387/2016) Επανυπολογισμός που εκκρεμεί
(ν. 4670/2020) Αύξηση Αναδρομικά από 1/10/2019
1.200€ 875€ 898€ 23€ 1.886€
1.360€ 932€ 958€ 26€ 2.132€
1.520€ 989€ 1.018€ 29€ 2.378€
1.680€ 1.046€ 1.079€ 33€ 2.706€
1.840€ 1.103€ 1.139€ 36€ 2.952€
2.000€ 1.160€ 1.199€ 39€ 3.198€
* Ποσά συντάξεων, μεικτά προ κρατήσεων και προ φόρου.
Με 35 έτη ασφάλισης
Συντάξιμος μισθός Σύνταξη
(ν. 4387/2016) Επανυπολογισμός που εκκρεμεί
(ν. 4670/2020) Αύξηση Αναδρομικά από 1/10/2019
1.340€ 974€ 1.029€ 55€ 4.510€
1.495€ 1.035€ 1.096€ 61€ 5.002€
1.650€ 1.096€ 1.163€ 67€ 5.494€
1.805€ 1.157€ 1.231€ 74€ 6.068€
1.960€ 1.218€ 1.298€ 80€ 6.560€
2.115€ 1.279€ 1.365€ 86€ 7.052€
* Ποσά συντάξεων, μεικτά προ κρατήσεων και προ φόρου.